24 Μαΐου 2020  

Εὐχή εἰς λοιμικήν νόσον
(τοῦ νεωστί ἐνσκήψαντος κορωνοϊοῦ)

(Μετάφραση σε 12 γλώσσες)

Ο δρόμος της ειρήνης μέσα από την πανδημία

Η πανούκλα έχει κατακτήσει την Γαλλοαλγερινή πόλη Οράν.[1] Ο πληθυσμός της έχει παραλύσει μπροστά στην πιθανότητα θανάτου. Ο Ταρρού, ο οποίος ήρθε να επισκεφθεί την πόλη, αλλά έχει εγκλωβισθεί εκεί λόγω της ασθένειας, γίνεται φίλος με τον ιατρό Ριέ, τον αρχίατρο του νοσοκομείου της πόλεως. Στην τραγική κλιμάκωση του λοιμού, όταν όλος ο κόσμος είχε φτάσει σε μία απόγνωση για τα πάντα, ο Ταρρού, ένας κοινωνικός ακτιβιστής, έχει μια μακρά συνομιλία με τον Ριέ. Του λέει ότι έχει συνειδητοποιήσει πως, με κάποιον τρόπο, όλοι πάσχουν από ένα είδος λοιμού που μπορεί να μολύνει τον συνάνθρωπό του˙ όλοι πρέπει να είναι σε εγρήγορση, ώστε να μη πληγώσει ή μολύνει κάποιον άνθρωπο και γίνει με αυτό τον τρόπο φονιάς. Εξομολογείται στον Ριέ ότι δεν έχει ειρήνη στην ζωή του και επιθυμεί να την βρει: «Μετά από μια μικρή, σιωπηλή παύση ο γιατρός σηκώθηκε λίγο από την καρέκλα του και ρώτησε τον Ταρρού αν είχε καμιά ιδέα, ποιος είναι ο  δρόμος προς την απόκτηση της ειρήνης. Εκείνος απάντησε: “Ναι, ο δρόμος της συμπόνιας"»[2].   

Θα μπορούσε κανείς να κρίνει την πρόταση του Ταρρού ως ανθρωπιστική˙ ότι απορρίπτει την δυνατότητα να βρει κάποιος ειρήνη στην χάρη και στο έλεος του Θεού. Η αλήθεια είναι ότι ο Ταρρού από την μία καυχάται για την κοινωνική του δράση και γίνεται έτσι αποκλειστικός ηθικός φύλακας του εαυτού του, ώστε να μην ζημιώσει τον κόσμο. Από την άλλη, διακατέχεται από έναν βαθύτατο φόβο, διαπιστώνοντας την αδυναμία του μπροστά στην ανεξέλεγκτη μάστιγα. Λέει στον Ριέ ότι θέλει να γίνει ένας άγιος, αλλά δεν πιστεύει στον Θεό, καταλήγοντας: «Μπορεί κανείς να αγιάσει χωρίς Θεό; Αυτό είναι το πρόβλημα, μάλιστα το μόνο πρόβλημα, που πρέπει να αντιμετωπίσω σήμερα»[3].

Εντούτοις, ο τρόπος του Ταρρού περιέχει μια αλήθεια, ότι κάποιος μπορεί να αποκτήσει ειρήνη μέσα από την συμπόνια. Δίδοντας ειρήνη στους Αποστόλους, ο Χριστός τους καθόρισε υπεύθυνους για να ενώσουν όλο τον κόσμο με τον φιλάνθρωπο Θεό, μέσα από την συγχώρηση και την συμφιλίωση.  Ναι, για να αποκτήσεις ειρήνη πρέπει να δεχθείς τον Χριστό στην ζωή σου και, στην συνέχεια, να ακολουθήσεις το μονοπάτι της αγάπης Του˙ να συμπάσχεις με τον συνάνθρωπό σου και να σταυρωθείς με τον Χριστό, ώστε να φανερωθεί η αγάπη του Πατρός σε όλον το κόσμο. Ο Παύλος δε, προτρέπει τους Θεσσαλονικείς να έχουν ειρήνη μεταξύ τους,  συμβουλεύοντας τους άστατους, παρηγορώντας τους λιγόψυχους, στηρίζοντας τους αδύνατους στην πίστη, δείχνοντας μακροθυμία σε όλους, προσέχοντας να μην ανταποδώσει ο ένας στον άλλο κακό, αλλά επιδιώκοντας πάντα το αγαθό και μέσα στην εκκλησία και σ’ όλον τον κόσμο[4]. Για τον χριστιανό, ο τελικός σκοπός της ζωής δεν είναι να αποκτήσει κάποιος ειρήνη ή να φροντίσει τον συνάνθρωπό του. Το Α και το Ω για τα πάντα είναι να γνωρίσει τον Χριστό και να είναι όλοι ενωμένοι μέσα στην αγάπη Του. Το πρόβλημα του Ταρρού ήταν ότι προσπάθησε να αγιασθεί χωρίς τον Θεό. Το πρόβλημα στην Ορθοδοξία σήμερα είναι ότι πολλοί προσπαθούν να αγιασθούν χωρίς να συμπάσχουν και να ενωθούν με τους συνανθρώπους τους. 

Όπως ο λοιμός έπληξε την πόλη Οράν, έτσι η πανδημία του κορωνοϊού Covid-19 έχει φέρει στην επιφάνεια την ανθρώπινη αδυναμία˙ την πρόοδο μα και τις ανεπάρκειες της σύγχρονης επιστήμης˙ τις θετικές και  αρνητικές πλευρές του εαυτού μας και των διαπροσωπικών μας σχέσεων˙ την αμφισβήτηση της πίστεως μα και την ελπίδα στην αγάπη και πρόνοια του Θεού και στην μετά θάνατον ζωή. Όταν αντιμετωπίζονται τέτοια θέματα, είναι αδύνατο να μην εμφανισθούν  εντάσεις· εντάσεις όμως που μπορούν να συμβάλουν στην ψυχολογική και πνευματική μας ανάπτυξη.  H πανδημία μάς έχει δωρίσει την ευκαιρία να επαναξιολογήσουμε τις διαπροσωπικές μας σχέσεις και να ενωθούμε ουσιαστικά ως αδέλφια, συμμετέχοντας στις δυσκολίες και τις χαρές του καθενός μέσα από την αναστάσιμη αγάπη του Θεού. Αν εκμεταλλευτούμε αυτή την δυνατότητα, αυτό που θα κυριαρχήσει, δεν θα είναι η πανδημία, αλλά η πρόνοια και η αιώνια αγάπη του Θεού για την ανθρωπότητα.


[1] Camus, Albert. The Plague (Vintage International), Knopf Doubleday Publishing Group. Kindle Edition.

[2] Βλέπε παραπάνω σ. 254.

[3] Βλέπε παραπάνω.

[4] Α’ Θεσ. 5:13-15